Emile Armand. Aτομικιστικές προοπτικές/aixmi.wordpress

Οι ατομικιστές αναρχικοί δεν παρουσιάζονται ως προλετάριοι, απορροφημένοι μονάχα στην αναζήτηση για υλική βελτίωση, δεμένοι σε μια τάξη αποφασισμένη να αλλάξει τον κόσμο και να αντικαταστήσει μια νέα κοινωνία ως την πραγματική. Τοποθετούνται στο παρόν· δεν ενδιαφέρονται να προσανατολίσουν τις επόμενες γενεές σε μια μορφή κοινωνίας που υποτίθεται ότι προορίζεται να εξασφαλίσει την ευτυχία τους, για τον απλούστατο λόγο ότι από ατομικιστική άποψη η ευτυχία είναι μια κατάκτηση, μια ατομική εσωτερική πραγματοποίηση.

Ακόμα κι αν πίστευα στην αποτελεσματικότητα ενός παγκόσμιου κοινωνικού μετασχηματισμού, σύμφωνα με ένα καλά καθορισμένο σύστημα, δίχως κατεύθυνση, επικύρωση, ή υποχρέωση, δεν βλέπω με ποιο δικαίωμα θα μπορούσα να πείσω τους άλλους ότι είναι το καλύτερο. Για παράδειγμα, θέλω να ζήσω σε μια κοινωνία από την οποία το τελευταίο απομεινάρι της εξουσίας έχει εξαφανιστεί, αλλά, για να μιλήσω ειλικρινά, δεν είμαι σίγουρος ότι η “μάζα”, για να την αποκαλέσουμε αυτό ακριβώς που είναι, είναι σε θέση να απαλλαγεί από την εξουσία. Θέλω να ζήσω σε μια κοινωνία στην οποία τα μέλη να σκέφτονται από μόνα τους και για τον εαυτό τους, αλλά η έλξη που ασκείται στη μάζα από τη δημοσιότητα, τον τύπο, τις ελαφρές αναγνώσεις και από τους Κρατικο-επιδοτούμενους περισπασμούς είναι τέτοια ώστε αναρωτιέμαι αν ποτέ οι άνθρωποι θα είναι σε θέση να σκέφτοναι και να κρίνουν με ανεξάρτητο μυαλό.

Mπορεί να πω σαν απάντηση ότι η επίλυση του κοινωνικού ζητήματος θα μετατρέψει κάθε άνθρωπο σε σοφό. Αυτό είναι μια αδικαιολόγητη διαβεβαίωση, τόσο όσο το ότι θα υπήρχαν σοφοί κάτω απ’ όλα τα καθεστώτα. Από τη στιγμή που δεν ξέρω την κοινωνική μορφή που είναι περισσότερο πιθανή να δημιουργήσει εσωτερική αρμονία και ισορροπία στην κοινωνική ενότητα, απέχω από θεωριτικολογίες.

Όταν μιλάμε για “εθελοντική ένωση”, εθελοντική αφοσίωση σε ένα πλάνο, ένα σχέδιο, μια δοσμένη δράση, αυτό συνεπάγεται τη δυνατότητα άρνησης της ένωσης, της αφοσίωσης ή της δράσης. Ας φανταστούμε τον πλανήτη να υποβάλλεται σε μια ενιαία κοινωνική ή οικονομική ζωή· πώς θα υπάρξω αν αυτό το σύστημα δεν με ικανοποιεί; Εξακολουθεί να υπάρχει για μένα μονάχα ένα δίλημμα: να ενταχθώ ή να χαθώ. Θεωρείται πως, έχοντας λύσει “το κοινωνικό ζήτημα”, δεν υπάρχει πλέον χώρος για μη-κομφορμισμό, ανυποταξία, κλπ….. αλλά ακριβώς όταν ένα ζήτημα έχει επιλυθεί είναι σημαντικό να δημιουργήσει νέα ή να επιστρέψει σε μια παλιά λύση, αν θέλει να αποφύγει τη στασιμότητα.

Αν υπάρχει “Ελευθερία” που στέκεται πέρα και πάνω από όλα τα άτομα, δεν είναι σίγουρα τίποτε περισσότερο από την έκφραση των σκέψεών τους, την εκδήλωση και τη διάδοση των απόψεών τους. Η ύπαρξη μιας κοινωνικής οργάνωσης που στηρίζεται σε μία και μόνη ιδεολογική ενότητα απαγορεύει όλες τις ασκήσεις της ελευθερίας του λόγου και της ιδεολογικά αντίθετης σκέψης. Πώς θα είμαι σε θέση να αντιταχθώ στο κυρίαρχο σύστημα, προτείνοντας ένα άλλο, υποστηρίζοντας την επιστροφή σε ένα παλαιότερο σύστημα, εάν τα μέσα για να καταστήσω γνωστή την άποψή μου ή δημοσιοποίησης της κριτικής μου ήταν στην κατοχή των παραγόντων του καθεστώτος στην εξουσία; Το καθεστώς αυτό πρέπει είτε να δεχθεί την κατηγορία όταν συγκρίνεται με άλλες κοινωνικές λύσεις ανώτερες από τις δικές του, ή, παρά την κατάληξή του σε “ιστ,” δεν είναι καλύτερο από οποιοδήποτε άλλο καθεστώς. Είτε θα παραδεχτεί την αντίθεση, την απόσχιση, το σχίσμα, τον φραξιοναλισμό, τον ανταγωνισμό, ή τίποτα δεν θα το διακρίνει σημαντικά από μια δικτατορία. Αυτό το “ιστ” καθεστώς θα πρέπει αναμφισβήτητα να ισχυριστεί ότι έχει επενδύσει την εξουσία του στις μάζες, που δεν ασκεί την εξουσία του ή τον έλεγχο εκτός από την αντιπροσωπεία των συνελεύσεων ή των κογκρέσων· αλλά από τη στιγμή που δεν επιτρέπει στους αδιάλλακτους και τους ανυπότακτους να εκφράσουν τους λόγους για τη στάση τους και για την αντίστοιχη συμπεριφορά τους, θα ήταν μονάχα ένα ολοκληρωτικό σύστημα. Τα υλικά οφέλη για τα οποία μια δικτατορία υπερηφανεύεται δεν έχουν καμία σημασία. Ανεξάρτητα από το αν υπάρχει έλλειψη ή αφθονία, μια δικτατορία είναι πάντα μια δικτατορία.

Mε ρωτούν γιατί αποκαλώ τον ατομικισμό μου “αναρχικό ατομικισμό”; Απλά επειδή το Κράτος συγκεκριμενοποιεί την καλύτερη οργανωμένη μορφή αντίστασης σε προσωπικό ισχυρισμό. Τί είναι το Κράτος; Ένας οργανισμός που λογαριάζεται ως εκπρόσωπος του κοινωνικού σώματος, στο οποίο η εξουσία φέρεται κατ’ εξουσιοδότηση, αυτή η εξουσία εκφράζει τη βούληση του ενός μονάρχη ή της λαϊκής κυριαρχίας. Αυτή η εξουσία δεν έχει κανένα λόγο ύπαρξης πέρα από τη διατήρηση της υπάρχουσας κοινωνικής δομής. Αλλά οι ατομικές φιλοδοξίες είναι ανίκανες να έρθουν εις πέρας με την ύπαρξη του Κράτους, προσωποποίηση της Κοινωνίας, επειδή, όπως ο Παλάντ λέει: “Όλη η κοινωνία είναι και θα είναι εκμεταλλευτική, σφετεριστική, κυριαρχική, και τυραννική. Αυτό όχι ακούσια αλλά με ουσία.” Ωστόσο ο ατομικιστής δεν θα είναι ούτε εκμεταλλευόμενος, σφετεριζόμενος, κυριαρχούμενος, τυραννούμενος ούτε στερημένος απ’ την κυριαρχία του. Από την άλλη πλευρά, η Κοινωνία είναι ικανή να ασκήσει πίεση στα άτομα μονάχα χάρη στην υποστήριξη του Κράτους, διαχειριστής και διευθυντής των υποθέσεων της Κοινωνίας. Δεν έχει σημασία με ποιο τρόπο κάνει το άτομο να αντιμετωπίζει το Κράτος ή τους εκτελεστές, που δεν νοιάζονται στο ελάχιστο αν οι κανονισμοί που επιβάλλουν συμφωνούν ή όχι με την ποικιλία των ιδιοσυγκρασιών των υποκειμένων επί των οποίων επιβάλλονται. Από τις προσδοκίες τους όπως από τα αιτήματά τους, οι ατομικιστές της σχολής μας έχουν εξαλείψει το Κράτος. Αυτός είναι ο λόγος που αποκαλούν τους εαυτούς τους “αναρχικούς”.

Αλλά κοροιδεύουμε τον εαυτό μας αν θεωρούμε πως οι ατομικιστές της σχολής μας είναι αναρχικοί (AN-ΑΡΧΗ, ετυμολογικά, επανδρώνει μονάχα την άρνηση του κράτους, και δεν αφορά άλλα θέματα) μονάχα σε ό,τι έχει να κάνει με το Κράτος – όπως τις δυτικές δημοκρατίες ή τα απολυταρχικά συστήματα. Αυτό το σημείο δεν μπορεί να υπερτονιστεί. Απέναντι σε όλα αυτά που είναι εξουσία, δηλαδή, η οικονομική όσο και η πολιτική κυριαρχία, η αισθητική καθώς και η πνευματική, η επιστημονική όσο και η ηθική, ο ατομικιστής εξεγείρεται και σχηματίζει όσα μέτωπα μπορεί, μόνος ή σε εθελοντική ένωση. Στην πραγματικότητα, μια ομάδα ή μια ομοσπονδία μπορεί να ασκήσει εξουσία τόσο απόλυτα όσο οποιοδήποτε Κράτος αν αποδεχτεί σε ένα συγκεκριμένο τομέα όλες τις δυνατότητες της δραστηριότητας και της πραγματοποίησης.

Το μόνο κοινωνικό σώμα στο οποίο είναι δυνατό για έναν ατομικιστή να εξελιχθεί και να αναπτυχθεί είναι αυτό που δέχεται μια ταυτόχρονη πολλαπλότητα των εμπειριών και αντιλήψεων, στις οποίες αντιτίθενται όλες οι ομάδες που θεμελιώνονται σε μια ιδεολογική αποκλειστικότητα, η οποία, όσο καλοπροαίρετη και αν είναι, απειλεί την ακεραιότητα του ατόμου από τη στιγμή που αυτή η αποκλειστικότητα έχει στόχο να επεκταθεί στους μη-οπαδούς της ομάδας. Για να το αποκαλέσετε αυτό αντι-κρατισμό δεν θα κάνατε τίποτα περισσότερο από το να προκαλούσατε ένα προσωπείο για την όρεξη του να οδηγείς ένα κοπάδι ανθρώπινων προβάτων.

Έχω πει παραπάνω ότι είναι αναγκαίο να επιμείνουμε σε αυτό το σημείο. Για παράδειγμα, ο αναρχικός κομμουνισμός αρνείται, απορρίπτει και αποβάλλει το Κράτος από την ιδεολογία του· αλλά το αναβιώνει τη στιγμή που αντικαθιστά την κοινωνική οργάνωση από την προσωπική κρίση. Αν ο αναρχικός ατομικισμός έχει έτσι από κοινού με τον αναρχικό κομμουνισμό την πολιτική άρνησης του Κράτους, της “Αρχής”, σηματοδοτεί μονάχα ένα σημείο απόκλισης. Ο αναρχικός κομμουνισμός τοποθετείται στο πεδίο της οικονομίας, στο έδαφος της ταξικής πάλης, ενωμένος με τον συνδικαλισμό, κλπ. (αυτό είναι δικαίωμά του), αλλά ο αναρχικός ατομικισμός τοποθετείται στο ψυχολογικό πεδίο, και σε αυτό της αντίστασης στον κοινωνικό ολοκληρωτισμό, που είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. (Φυσικά, ο αναρχικός ατομικισμός ακολουθεί τα πολλά μονοπάτια της δραστηριότητας και της εκπαίδευσης: φιλοσοφίας, λογοτεχνίας, ηθικής, κλπ., αλλά θέλησα να κάνω σαφές εδώ μόνο κάποια σημεία της στάσης μας στο κοινωνικό περιβάλλον.)

Δεν αρνούμαι ότι αυτό δεν είναι πολύ καινούργιο, αλλά παίρνει μια θέση στην οποία καλό είναι να επιστρέφει από καιρού εις καιρόν.

1957

Μετάφρ. aixmi

 

http://aixmi.wordpress.com/2012/10/26/a%CF%84%CE%BF%CE%BC%CE%B9%CE%BA%CE%B9%CF%83%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%BF%CF%80%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-%CF%84%CE%BF%CF%85-emile-armand/

Advertisements
Gallery | This entry was posted in Φιλοσοφία. Bookmark the permalink.

3 Responses to Emile Armand. Aτομικιστικές προοπτικές/aixmi.wordpress

  1. Ο/Η heroicodesembarazo λέει:

    Ο βουλευτής της Β΄ Πειραιώς και κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ κ. Παναγιώτης Λαφαζάνης, μιλώντας στον ΑΝΤΕΝΝΑ το πρωί της Πέμπτης δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «δεν μπορώ να κοροϊδέψω τον κόσμο, δεν είμαστε σε θέση να κυβερνήσουμε (σσ ΣΥΡΙΖΑ)»
    Tovima

    :)
    Αν αληθεύει αυτό, γιατί και το Βήμα είναι «γτπ», πρόκειται περί αχαρακτήριστης γελοιότητας, για έναν που υποτίθεται ότι είχε σχέδιο για επιστροφή στη δρχ και στη σωτηρία μας, τώρα να δηλώνει ευθαρσώς και κάτι τέτοιο.

  2. Ο/Η heroicodesembarazo λέει:

    ΧΡΥΣΗ ΑΥΓΗ ΚΑΙ ΙΝΤΕΡΝΕΤ

    Του Νικου Ζαχαριαδη

    Είναι απολύτως σίγουρο: Μόλις εμφανιστεί στο διαδίκτυο, ένα κείμενο που θίγει τη Χρυσή Αυγή, αμέσως, σε χρόνο μηδέν, θα εμφανιστεί ένα σχόλιο υπεράσπισής της.

    Δεν έχει σημασία φυσικά η υπογραφή, ούτε η γλώσσα, ούτε καν η ορθογραφία, γιατί αυτά (αν και κατά κανόνα είναι επιπέδου αγράμματου χιμπατζή), ποικίλουν ανάλογα με τη νοημοσύνη και την εκπαίδευση του εκάστοτε εντεταλμένου σχολιαστή.

    Όμως υπάρχει κάτι σε αυτά τα χρυσαυγίτικα σχόλια, που αποτελεί ιερό κανόνα. Πρόκειται για την τεχνική της μπάλας στην εξέδρα:
    Για παράδειγμα, αν το κείμενο αυτό τελείωνε εδώ, ο πρώτος χρυσαυγίτης θα σχολιάσει, κάτι τέτοιο: «Όσο για τους αγράμματους χιμπατζήδες που αναφέρετε, να χαίρστε τους γραμματισμένους «δημοκρατικούς» χιμπατζήδες που κατάκλεψαν κτλ …;»
    Άλλο ένα παράδειγμα; Αποκαλεί χθές ο Προκόπης Δούκας στο κείμενο με τίτλο «Στη χώρα της βεβαιότητας», τη Χρυσή Αυγή «φασιστικό μόρφωμα», και μάλιστα σε ένα κείμενο που ούτε καν έχει σαν κεντρικό θέμα αυτούς. Καμμία έκπληξη. Όπως είναι αναμενόμενο, στο πρώτο σχόλιο από κάτω, αναφέρεται επί λέξει: «Όσο για το «φασιστικό μόρφωμα» τί να πώ ; Να χαίρεστε τα «δημοκρατικά μορφώματα» που φιλοξενείτε κατά καιρούς στις εκπομπές σας και μας έχουν κατακλέψει …;».

    Παρόμοια επιχειρηματόλογία (λέμε τώρα) μπορεί να εμφανιστεί σε πολλές εκδοχές, αλλά κατά κανόνα εξελίσσεται πάντα κάπως έτσι:
    « …; Όσο για το (εδώ μπαίνει ο χαρακτηρισμός που επιφύλλαξε για τη Χρυσή Αυγή ο αρθρογράφος), να χαίρεστε το «δημοκρατικό» (εδώ ο σχολιαστής επαναλαμβάνει τον χαρακτηρισμό που επιφύλλαξε για την Χρυσή Αυγή ο αρθογράφος, αλλά προηγουμένως μπαίνει η λέξη «δημοκρατικό» σε εισαγωγικά) που κατάκλεψε τη χώρα κτλ …;»

    Ενίοτε, σε προσωπικούς χαρακτηρισμούς, επιτρέπεται η παραλλαγή του τύπου « …;πάντως οι φασίστες που λέτε, δεν είναι προδότες και δοσίλογοι …;»

    Η επιμονή και η συχνότητα με την οποία επαναλαμβάνονται παρόμοιες «παρεμβάσεις», δεν αφήνουν καμμία αμφιβολία ότι πρόκειται για κεντρική γραμμή.
    Οι Χρυσαυγιτειδείς μορφές ζωής (ναι, ξέρω, «να χαίρομαι τις «δημοκρατικές» μορφές ζωής που μας έχουν κατακλέψει και πάντως αυτοί δεν είναι προδότες κτλ …;»), βρίσκουν πάντοτε φιλόξενο πεδίο κάτω από τα άρθρα, στα σχόλια. Και επιχειρούν μια απλή και μάλλον αποτελεσματική πλύση εγκεφάλου. Πώς; Μα είναι απλό: Ύπουλα και μεθοδικά, με επιμονή κολλημένου γραμμοφώνου συνδέουν τη λέξη (και την έννοια) «δημοκρατία» με την λέξη (και την ένοια) «κλοπή». Όπου βρουν το φιλόξενο πεδίο ανοιχτό, θα κολλήσουν ένα τέτοιο σχόλιο ξέροντας ότι όλο και κάποιοι θα το διαβάσουν. Άρα το «Δημοκρατία = Κλοπή» μπαίνει στην ατζέντα. Γίνεται συζητήσιμο.

    Με την παραπάνω τεχνική, το θέμα οποιοδήποτε άρθρου, περνάει εντέχνως σε δεύτερη μοίρα. Η «μπάλα» πάει στην κερκίδα και όλοι συζητάνε και υπερασπίζονται τη δημοκρατία. Μόνο που αυτή ακριβώς είναι η παγίδα. Διότι όταν αρχίζεις να υπερασπίζεσαι το αυτονόητο (δηλαδή τη Δημοκρατία), είναι σα να παραδέχεσαι ότι πλέον δεν είναι αυτονόητο. Και επιπλέον πάντα (μα πάντα …, μια συζήτηση διεξάγεται αναγκαστικά στο επίπεδο του κατώτερου συνομιλητή. Πράγμα που με τους χρυσαυγίτες (δηλαδή τη μορφή ζωής που βάζει το 5χρονο παιδί του να χαιρετάει ναζιστικά και ανεβάζει τη φωτογραφία στο facebook), κάνει κάθε λογικό επιχείρημα, απλώς μάταιο.

    Προφανώς, πρόκειται για μια ακόμα παραλλαγή του γνωστού «Γκαιμπελικού» κανόνα της επικοινωνίας, που λέει ότι όσο πιο παράλογο είναι ένα επιχείρημα («κατά τό όσο πιο εξωφρενικό είναι ένα ψέμμα»), τόσο πιο πιθανό είναι να βρει οπαδούς. Με άλλα λόγια, η συνεπαγωγή «Κάποιοι κλέβουν – αυτοί βγήκαν με δημοκρατικές διαδικασίες – άρα η δημοκρατία παράγει κλέφτες – οπότε ο ναζισμός που είναι το αντίθετο, είναι κάτι τίμιο – άρα βαράμε μετανάστες» είναι τόσο ανεγκέφαλο και βλακώδες, όσο και να κατεβαίνεις στη διαδήλωση κατά της Μέρκελ ντυμένος με ναζιστικές στολές.

    Με άλλα λόγια, είναι σα να βυθίζεται ένα καράβι λόγω κακών χειρισμών του πληρώματος και οι χρυσαυγίτες να ισχυρίζονται ότι το να σπουδάζεις καπετάνιος είναι προδοτικό και δοσιλογικό γιατί κάνει τα πλοία να ναυαγούν! Και στη συνέχεια να προτείνουν αντί για τιμόνι να οδηγούνται τα πλοία με ναζιστικούς χαιρετισμούς. Α, και εν τω μεταξύ, για να σε προσέξουν όλοι, να πλακώνεις και στο ξύλο τους επιβάτες της Γ’ θέσης (και μερικές γυναίκες γιατί είναι πιο εύκλολο). Ναι, αυτή ακριβώς είναι η αναλογία.

    Και κάπου εδώ τελειώνει το post αυτό και έρχεται η ώρα του σχολίου. Οπότε, για να μην ενοχλείς αυτόν που σε καθοδηγεί, μικρονοϊκέ χρυσαυγίτη σχολιαστή, σε βοηθάω εγώ. Αυτό που θες να γράψεις είναι η εξής:
    «Τουλάχιστον αυτοί που θέλουν να οδηγούν το πλοίο με ναζιστικούς χαιρετισμούς, δεν είναι λαμόγια και δοσίλογοι, όπως τα «δημοκρατικά» πληρώματα που μας κατέκλεψαν και μας βύθισαν …;»

    http://silver.pblogs.gr/2012/10/hrysh-aygh-kai-internet.html

  3. Ο/Η heroicodesembarazo λέει:

    Φυσικά, πρόκειται για την τεχνική του αντιπερισπασμού. Όταν, ασκείς κριτική σε κάποιο σημείο του αντιπάλου, ο αντίπαλος χτυπά σε ένα άσχημο σημείο δικό σου για να πάει αλλού τη συζήτηση και να μην ασχοληθεί κάποιος με τα δικά του τρωτά σημεία.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s